{"id":9104,"date":"2002-05-07T19:49:58","date_gmt":"2002-05-07T17:49:58","guid":{"rendered":"https:\/\/theologie.whp.uzh.ch\/apps\/gpi\/?p=9104"},"modified":"2025-04-23T14:27:55","modified_gmt":"2025-04-23T12:27:55","slug":"roemer-8-1-2-10-11-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/roemer-8-1-2-10-11-2\/","title":{"rendered":"Rzymian 8,1-2 (10-11)"},"content":{"rendered":"

Pfingstsonntag | <\/span>19. Mai 2002 | R\u00f6mer 8, 1-2 (10-11) | Gertrud Yde Iversen (D\u00e4nemark) |<\/span><\/h3>\n

Zycie w Duchu i z Duchem – Duch w ciele | Egzegeza Listu Sw. Pawla do Rzymian 8,1-2 (10-11) | tlum. Beata Wierzbicka |<\/span><\/h3>\n

Zycie w Duchu i z Duchem – Duch w ciele
\nEgzegeza Listu Sw. Pawla do Rzymian 8,1-2 (10-11)<\/p>\n

Wstep<\/b><\/p>\n

Wybrane na tegoroczne Swieto Piecdziesiatnicy wersy Listu Sw. Pawla
\ndo Rzymian 8, 1-2 (10-11) posiadaja niezwykle duza sile wymowy: Apostol
\nPawel przedstawia nam w kilku zdaniach bardzo trafnie i doglebnie, jednoczesnie
\nna wysokim poziomie stylistycznym i retorycznym tajemnice zycia w wierze
\ni z wiara w Chrystusa. W pelni ukazuje nam sie tutaj godny podziwu talent
\nstylistyczny, retoryczny i teologiczny – dojrzaly i w pelni rozwiniety.<\/p>\n

Moznaby zatem sadzic, ze tak precyzyjnie i jasno zbudowany tekst nie
\nwymaga dodatkowej interpretacji, jednak w tworczosci Sw. Pawla rzadko
\ntak sie zdarza. Nie jest tak i w tym przypadku. Aby zrozumiec przeslanie
\nListu Apostola Pawla do Rzymian nalezy przede wszystkim zapoznac sie z
\nterminologia teologiczna, jaka posluguje sie autor. Kluczem do tej terminologii
\njest m.in. zwrocenie uwagi na powiazania Sw. Pawla z tradycja zydowska
\noraz na jego zainteresowanie grecka filozofia i retoryka. Ta droga podazala
\nwiekszosc interpretatorow tworczosci Sw. Pawla, owocem sa liczne proby
\ninterpretacji kwestii, co Sw. Pawel rozumie poprzez zycie bez wiary oraz
\nzycie w wierze w Chrystusa. Niektorzy moga niedostrzegac tu zadnego problemu,
\njednak czesc z pewnoscia zadaje sobie pytanie: Jak nalezy rozumiec „zycie
\nw Chrystusie“ (wers 8,1), zakon Ducha Swietego, zakon smierci i grzechu
\n(8, 1-2), a takze co to znaczy, ze Duch Swiety, ktory „w nas mieszka“
\n(8, 11) wskrzesza z umarlych. O tym wszystkim nauczal Sw. Pawel w Liscie
\ndo Rzymian.<\/p>\n

Niniejsza egzegeza Listu Sw. Pawla do Rzymian nie udziela jednak pelnych
\nodpowiedzi na te pytania, gdyz koncentruje sie tu jedynie na podstawowych
\nkwestiach, ktore, sadze, nurtuja czytelnika. Po pierwsze musimy zdac sobie
\nsprawie z tego, ze wybrane w tym roku wersy Listu Sw. Pawla do Rzymian
\nna Swieto Piecdziesiatnicy sa wyjetym z kontekstu calego utworu fragmentem.
\nI jest to zupelnie w porzadku. W mojej egzegezie bede odwolywac sie i
\npowracac czasami do calego utworu. Poniewaz wybrane wersy staja sie zrozumiale
\ndopiero po wyjasnieniu sobie poszczegolnych konstrukcji wyrazowych, to
\nw drugiej kolejnosci sprobuje wyjasnic, jakie glebsze tresci przekazuja
\nnam te konstrukcje.<\/p>\n

Fragment Listu Sw. Pawla do Rzymian<\/b><\/p>\n

Wiekszosc komentatorow Pisma Switego odczytuje wersy 8, 1-13 jako caly
\nrozdzial zatytulowany: Zycie w duchu sprawiedliwosci. W odniesieniu do
\npelnego utworu wersy te tworza przejscie do kolejnego problemu. W tym
\nrozdziale konczy sie mowa Sw. Pawla, w ktorej naucza on o koniecznosci
\nsmierci dla grzechu; juz w wersie 6,1 pojawia sie nowa kwestia, kwestia
\nlaski. Centralnym tematem Listu Sw. Pawla do Rzymian jest nadzieja na
\nlaske, ktora mimo towarzyszacych zyciu cierpieniom oraz smierci stanowi
\nczesc zycia w Chrystusie, na co godzimy sie, ktorzy mu zaufalismy. (8,14)<\/p>\n

Przechodzac od wczesniejszych wersow do rozdzialu 8,1 ff zauwazy czytelnik
\nnamacalna zmiane w tonacji utworu. Sw. Pawel wzywa tutaj do odstapienia
\nod zycia w grzechu i wedlug ciala, a nawoluje do zycia wedlug Ducha Swietego.
\nZycie to zapowiada nowa ere wolnosci dla ciala i duszy przebywajacych
\nw Duchu. Ten fragment przedstawia pozytywna czesc „Dyptichonu“,
\nktory rozpoczyna sie juz wersami 7,7-25 Listu. Aby odczytac pelen retoryczny
\nzamysl zawarty przez autora w utworze nalezy przeanalizowac fragment mowiacy
\no lasce zycia w Duchu kontra zycie wbrew zakonowi Pisma Swietego.<\/p>\n

W ramach krytyki literackiej zajmujacej sie objasnianiem Pisma Swietego
\n(ponownie) doceniono znaczenie formy oraz genre dla danego utworu – w
\nduzej mierze dzieki tworczosci Sw. Pawla, ktory uprawial literature epistolarna.
\nList to gatunek literacki posiadajacy swa prawidlowosc, na ktora sklada
\nsie dokladnosc sytuacji, obecnosc oraz nieobecnosc, jak i osobiste wsparcie.
\nWe fragmencie, ktorym zajmuje sie ta egzegeza ta ostatnia prawidlowosc
\njest szczegolnie mocno wyeksponowana. W wersie 2. wystepuje zwrot „eleutherosen“,
\nwedlig Biblii, z ktora pracowal Martin Luther „eleutherosen me“.
\nChodzi tu o Ducha zakonu, ktory uwolnil „ciebie“ ,wzglednie
\n„mnie“. Natomiast w wersach 10-11 powtarza sie „eph hymin“
\n– „w was“. Od tych charakterystycznych dla epistografii zwrotow
\nmozna , jak to czesto czyniono w kazaniach i egzegezie do tego tekstu,
\nodstapic. Jednak z drugiej strony mozna potraktowac je jako wazne zwiastuny
\nwskazujace na poziom literacki tekstu – ma to duze znaczenie dla jego
\ninterpretacji. W zaleznosci od tego, ktora z metod zastosujemy, podkreslamy
\naspekt, ktory ma miec dla nas duza wartosc.<\/p>\n

List Sw. Pawla do Rzymian jest autentycznym listem, napisanym do zyjacych
\nw okreslonym czasie ludzi. Wyjasnic mozna go sobie w roznej formie, m.in.
\nw formie kazania, dla ktorego w szczegolnosci licza sie teologiczne aspekty.
\nBezposrednie zwroty traca tu szybko na aktualnosci, poniewaz zwroty „Ty\/Wy“
\nnie sa skierowane do dzisiejszego czytelnika, lecz doowczesnego czytelnika,
\nobywatela rzymskiego.<\/p>\n

Jesli wziac w egzegezie pod uwage forme listowa tekstu, automatycznie
\nprzenosimy nasza koncentracje z wypowiedzi teologicznych na bezposrednie
\nzwroty. Oznacza to, ze teologiczne kwestie dotyczace wolnosci, zakonu
\ngrzechu oraz zycia w Duchu nie sa badane wylacznie ze wzgledu na ich tresc,
\nlecz rowniez ze wzgledu na sytuacje, w ktorej sa one umieszczone: kim
\nsa ci, ktorzy uwolnili sie od zakonu grzechu i zyja w Duchu , odkad On
\nzstapil na ziemie. Bezposredni zwrot „Ty\/Wy“ cechuje rowniez
\nte strone Pawlowego tekstu, ktora z reguly nie koncentruje na sobie duzej
\nuwagi: Sw. Pawel nauczal, ze wolnosc nie jest bezosobowa, podobnie jak
\nzycie, odnosi sie ona do konkretnego czlowieka. Innymi slowy przeprowadzamy
\ntu dokladna analize, niezbedna dla tekstu.<\/p>\n

Analiza szczegolowa wersow 8,1-2 (10-11)<\/b><\/p>\n

Pelny rozdzial 8, 1-13 Listu Sw. Pawla do Rzymian przedstawia sie w nastepujacy
\nsposob: pierwsze dwa wersy wprowadzaja temat glowny: jest tu mowa o szansie
\nna wolnosc, ktora sprowadzi na nas Duch. Wersy 3-4 kieruja nasza uwage
\nw strone Boga, ktory przyslal swego Syna, podczas gdy wersy 5-11 wskazuja
\nna obie mozliwosci, ktore istnieja dla tych,co wierza. Wskazuja one tez
\nwybor, jaki zostal czlowiekowi dany: mozemy zyc wedlug ciala, coprowadzi
\ndo smierci lub wedlug Duchu, co poprowadzi nas do zycia. Wersy 12-13 zamykaja
\nrozdzial odpowiednim napomnieniem.<\/p>\n

Na tych wersach koncentruje sie ponizej. Paulus obwiescil z triumfem
\nnowe mozliwosci dla tych, ktorzy przez wiare i chrzest sa w Chrystusie
\n(en Christo). Wyjasnienie tego zwrotu jest decydujace, aczkolwiek bynajmniej
\nnie proste. Oto trzy najbardziej liczace sie interpretacje: to wyrazenie
\nprzyimkowe moze byc rozumiane instrumentalnie – oni zyli poprzez Chrystusa,
\nlub w sensie lokalnym – oni zyli w zasiegu Jego mocy, lub w sposob mistyczny
\n– oni zyli w symbiozie z Nim. Osobiescie sklaniam sie ku drugiej interpretacji,
\nodnoszacej sie do miejsca. Sw. Pawel posluguje sie wyrazeniem przyimkowym
\nniczym metafora, aby pokazac, ze zycie we wspolnocie jest mozliwe poprzez
\nprzebywanie w poblizu Zmartwychwstalego Chrystusa, Go przenika dzialanie
\nDucha Swietego. Zyc w Chrastusie znaczy zyc niczym uwolniony od grzechu
\ni smierci czlowiek.<\/p>\n

Ten, kto przebywa w takiej ukonstytulowanej przez zmartwychwstalego Chrystusa
\nwspolnocie jest calkowicie oczyszczony z grzechu, gdyz niniejszym wstapil
\non w nowe zycie, w ktorym panuje i mieszka Duch, ktory ozywia nasze smiertelne
\nciala. Wiara odnosi sie z jednej strony do Zmartwychwstania Chrystusa,
\nktore sie juz wydarzylo oraz do naszego zmartwychwstania, zwyklych smiertelnikow,
\nktore dopiero sie wydarzy. Swiety Pawel liczy sie wiec z faktem, ze rowniez
\nci, ktorzy uwierza w Chrystusa doznaja fizycznej smierci, co ma nastapic
\nprzed Jego ponownym przyjsciem na ziemie. Jednak Jego spodziewane nadejscie
\nzostalo przesuniete w Liscie Sw. Pawla do Rzymian w nieokreslona przyszlosc,
\nw Liscie do Tesaloniczan wydarzenie to natomiast jest umieszczone wczesniej.<\/p>\n

Przestrzen poddana dzialaniu Ducha Zmartwychpowstalego Chrystusa jest
\nnim przeniknieta. Jestesmy wowczas zwolnieni z zakonu, ktory mimo to jestesmy
\nzobowiazani przestrzegac.Wiekszosc interpretatorow rozumie nyn w zwiazku
\nz wersem 3.21 Listu Sw. Pawla do Rzymian. Obwieszcza on Zmartwychwstanie
\nJezusa Chrystusa po to, aby kazdy, kto w niego chociaz uwierzyl zostal
\nzbawiony.<\/p>\n

Zarowno w Liscie do Tesaloniczan, jak i w Liscie do Rzymian Sw. Pawel
\nposluguje sie pojeciem „zakonu“ odnoszac je do tego wszystkiego,
\nco lezy w ludzkiej gestii oraz do tego, co znajduje sie poza jego zasiegiem.
\nOznacza to, ze blogoslawione prawo Ducha w Chrystusie, o ktorym naucza
\nSw. Pawel nie jest pewnego rodzaju moralnym kodem, jest ono wiecej czystym
\nduchem o tyle, o ile jest ono w stanie stworzyc nowa forme zycia. Krotko
\nmowiac: w zasiegu dawnej sfery Jego obecnosci zycie bylo prowizoryczne,
\na smierc ostateczna. Teraz jest inaczej, temu, kto Mu zaufal i w Niego
\nuwierzyl to smierc stala sie prowizoryczna, a zycie wieczne.<\/p>\n

Nie znaczy to jednak, ze przeszlosc minela ostatecznie i nigdy nie powroci.
\ncierpienie i smierc oraz zakon grzechu beda wciaz znajdowac sie tam, gdzie
\nOn nie przebywa. Ale rowniez ci, ktorzy zyja w Chrystusie musza doswiadczac
\ntych uczuc na swoim smiertelnym ciele.<\/p>\n

Zycie w Duchu i z Duchem – Duch w ciele<\/b><\/p>\n

Wersy, ktorymi zajmuje sie niniejsza egzegeza moga sluzyc jako wersy
\nwyjsciowe do przeprowadzenia interpretacji calego Listu Sw. Pawla do Rzymian
\nlub tez jako fragment, ktory posluzy za mysl przewodnia kazania. W wiekszosci
\nprzypadkow problem koncentruje sie na pytaniu, czy slowa te nalezy zrozumiec
\ndoslownie, czy w przenosni i w jakim stopniu. Jednak w rzeczywistosci
\nnie istnieje doslowne, lub przenosne znaczenie tekstu. Najwiecej licza
\nsie wszelkie odcienie, ktore balansuja pomiedzy tymi dwiema mozliwosciami.<\/p>\n

Oba wystepujace w wersie zwroty sa tu w rownym stopniu godne uwagi. Oba
\nsa sobie przeciwne. Ale w tworczosci Sw. Pawla czesto obserwuje sie wystepowanie
\nkontrastow, w tym przypadku zostaly one rowniez przez niego zastosowane.
\nZ jednej strony wystepuje topos czasu: „przedtem“\/“potem“.
\nW tekscie zapowiada ten topos zwrot nyn: teraz Chrystus powstal z martwych,
\nprzedtem – panowaly jedynie zakon potepienia, potem – nadeszlo jednak
\nprawo wolnosci, w ktorym odzyl Duch i zapanowal nad zyciem. Ci, ktorzy
\nuwierzyli w Chrystusa sa czescia tej rzeczywistosci, prowadzo oni ziemskie
\nzycie w pokorze akceptujac wszystko, co do niego nalezy: cierpienie, smierc.
\nDo tego toposu mozna smialo odniesc klasycystyczny topos „juz“\/“jeszcze
\nnie“.<\/p>\n

Drugi topos, topos przestrzenny, dotyczy „wewnatrz“\/“zewnatrz“.
\nWskazuje na niego zwrot „en Christo“: ci, ktorzy przebywaja
\nw Chrystusie. „Wewnatrz“ panuje Duch i sa w nim wszyscy, ktorzy
\nuwierzyli w Chrystusa, „na zewnatrz“ panuje smierc i sad. Najnowsze
\nbadania dostrzegaja w tym toposie punkt ciezkosci dla calej tworczosci
\nSw. Pawla. Nalezy rozumiec te maksyme jako zasadnicza w tworczosci Apostola,
\nwplynela ona m.in. znaczaco na rozumienie pojecia „grzechu“
\nu Sw. Pawla, rowniez w Rzymie. Wersy 8, 1-13 nauczaja o tym, ze dla tych,
\nktorzy sa w Chrystusie nie ma potepienia, w nich jest Duch (8,11). W zasadzie
\nsa oni wewnatrz bez grzechu, poniewaz Duch pokazal sie we wszystkich dziedzinach
\nzycia tej wspolnoty. Ona zyskala laske Chrystusa: oni zyja w Duchu i oni
\nmaja Ducha w swoim ciele.<\/p>\n

Jest to zatem zycie, ktore bedziemy zyc do chwili kolejnego nadejscia
\nChrystusa na ziemie. To zycie jest gmachem, bo w nim jest Duch. Z zyciem
\nwiaze sie naturalnie ryzyko, ludzkie koleje losu, bol i smierc, moga oslabic
\nwiare, spowodowac odstapienie od wiary. Sw. Pawel uwaza taka mozliwosc
\npo prostu za katastrofe. Odstapienie od wiary powoduje, ze przesuwamy
\nsie ze sfery „wewnatrz“ do sfery „na zewnatrz“, w
\nktorej panuje zakon potepienia. Aby temu zapobiec oraz aby pokrzepic w
\nwierze swoja i inne wspolnoty napisal Apostol Pawel wiele listow do wielu
\ngmin, rowniez List do gminy w Rzymie.<\/p>\n

\n

Dozentin Dr. theol. Gertrud Yde Iversen
\nFasanvej 21
\nDK-6240 L\u00f8gumkloster
\nTelefon: ++ 45 – 74 74 55 99
\ne-mail: gyi@mail.tele.dk<\/a><\/b><\/p>\n

tlum. Beata Wierzbicka
\nBeata.Wierzbicka@stud.uni-goettingen.de<\/a><\/b><\/p>\n

<\/noscript><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Pfingstsonntag | 19. Mai 2002 | R\u00f6mer 8, 1-2 (10-11) | Gertrud Yde Iversen (D\u00e4nemark) | Zycie w Duchu i z Duchem – Duch w ciele | Egzegeza Listu Sw. Pawla do Rzymian 8,1-2 (10-11) | tlum. Beata Wierzbicka | Zycie w Duchu i z Duchem – Duch w ciele Egzegeza Listu Sw. Pawla do […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8543,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[41,727,157,853,108,1063,447,349,3,115,387,109],"tags":[],"beitragende":[],"predigtform":[],"predigtreihe":[],"bibelstelle":[],"class_list":["post-9104","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-roemer","category-archiv","category-beitragende","category-bibel","category-current","category-gertrud-yde-iversen","category-kapitel-08-chapter-08-roemer","category-kasus","category-nt","category-other-languages","category-pfingstsonntag","category-predigten"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9104","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9104"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9104\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":23203,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9104\/revisions\/23203"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8543"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9104"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9104"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9104"},{"taxonomy":"beitragende","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/beitragende?post=9104"},{"taxonomy":"predigtform","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/predigtform?post=9104"},{"taxonomy":"predigtreihe","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/predigtreihe?post=9104"},{"taxonomy":"bibelstelle","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.theologie.uzh.ch\/apps\/gpi\/wp-json\/wp\/v2\/bibelstelle?post=9104"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}